Chất lượng công trình xây dựng không chỉ được quyết định ở khâu thiết kế hay vật liệu đầu vào, mà phụ thuộc rất lớn vào công tác kiểm tra, giám sát chất lượng trong suốt quá trình thi công. Thực tế cho thấy, nhiều hư hỏng, xuống cấp sớm của công trình bắt nguồn từ việc buông lỏng kiểm soát kỹ thuật tại hiện trường. Vì vậy, tăng cường kiểm tra chất lượng ngay từ giai đoạn thi công chính là giải pháp cốt lõi để đảm bảo công trình an toàn, bền vững khi đưa vào sử dụng.
1. Tầm quan trọng của kiểm tra chất lượng trong quá trình thi công
Trong giai đoạn thi công, mọi sai sót dù nhỏ cũng có thể dẫn đến hậu quả lớn khi công trình vận hành. Nếu không được phát hiện và xử lý kịp thời, các lỗi kỹ thuật sẽ bị “che khuất” trong kết cấu, gây khó khăn cho sửa chữa sau này, thậm chí ảnh hưởng đến an toàn chịu lực.
Kiểm tra chất lượng trong thi công giúp:
2. Những tồn tại phổ biến trong công tác kiểm tra hiện nay
Mặc dù hệ thống quy định về quản lý chất lượng ngày càng hoàn thiện, nhưng tại nhiều công trình vẫn tồn tại các hạn chế:
Những tồn tại này khiến chất lượng thực tế không đồng bộ với hồ sơ nghiệm thu, tiềm ẩn rủi ro khi công trình đưa vào sử dụng.
3. Giải pháp tăng cường kiểm tra chất lượng trong quá trình thi công
3.1. Kiểm soát chặt chẽ vật liệu, thiết bị đầu vào
Chất lượng thi công bắt đầu từ chất lượng vật liệu. Cần thực hiện nghiêm:
Việc này giúp ngăn chặn từ đầu nguy cơ sử dụng vật liệu kém chất lượng gây ảnh hưởng kết cấu công trình.
3.2. Tăng cường kiểm tra hiện trường theo từng công đoạn
Kiểm tra phải được thực hiện liên tục và theo từng bước thi công, đặc biệt với các công việc bị che khuất như:
Nguyên tắc quan trọng là: không được chuyển bước thi công khi chưa nghiệm thu đạt yêu cầu.
3.3. Nâng cao vai trò và trách nhiệm của tư vấn giám sát
Tư vấn giám sát cần thực hiện đúng vai trò kiểm soát kỹ thuật độc lập:
Giám sát không chỉ kiểm tra hồ sơ mà phải bám sát thực tế thi công.
3.4. Siết chặt công tác thí nghiệm và kiểm định
Thí nghiệm hiện trường và phòng thí nghiệm cần được thực hiện:
Kết quả thí nghiệm là căn cứ khoa học quan trọng để đánh giá chất lượng thi công, không thể thay thế bằng cảm quan.
3.5. Tăng cường kiểm tra của chủ đầu tư và cơ quan quản lý
Chủ đầu tư cần chủ động tổ chức kiểm tra định kỳ, đột xuất tại công trường, không phó mặc hoàn toàn cho tư vấn giám sát. Đồng thời, cơ quan quản lý nhà nước cần đẩy mạnh thanh tra, kiểm tra chuyên đề về chất lượng thi công nhằm kịp thời chấn chỉnh sai phạm.
4. Liên hệ giữa kiểm tra thi công và chất lượng công trình khi đưa vào sử dụng
Một công trình được kiểm soát chặt chẽ trong thi công sẽ có:
Ngược lại, nếu buông lỏng kiểm tra trong thi công, công trình có thể vẫn được nghiệm thu nhưng nhanh chóng xuống cấp khi vận hành, gây tốn kém sửa chữa và mất an toàn.
5. Kết luận
Tăng cường công tác kiểm tra chất lượng trong quá trình thi công không chỉ là yêu cầu về mặt pháp lý mà còn là yếu tố quyết định đến sự bền vững của công trình. Kiểm tra phải được thực hiện thực chất, liên tục, có trách nhiệm và dựa trên cơ sở kỹ thuật, thay vì chỉ hoàn thiện hồ sơ. Khi mọi sai sót được phát hiện và xử lý ngay tại công trường, chất lượng công trình khi đưa vào sử dụng sẽ được đảm bảo, góp phần nâng cao hiệu quả đầu tư và an toàn cho cộng đồng.
